ERROR Off The Road

Intelligent

Vakantie. Vlak voordat ik vertrek koop ik nog een beltegoedkaart, bij de Primafoonwinkel. De prijzen van de goedkoopste kaart zijn flink omhoog getrokken: van 25 gulden naar 20 euro, bijna een verdubbeling. Nouja, een pre-paid mobieltje is nog altijd een stuk minder duur dan een abonnement. Denk ik dan.

Fout gedacht. Nog geen week ben ik op vakantie of daar verschijnt een SMS-bericht op mijn schermpje. Voortaan moet ik eens per halfjaar opwaarderen, in plaats van eens per jaar, om mijn mobiele pre-paid telefoonnummer te kunnen behouden. Zo heeft de KPN binnen een maand de minimumprijs van pre-paid bellen weten op te trekken van 25 gulden naar meer dan 88 gulden per jaar. Een prijsverhoging van een ruime 250%.

Eenmaal thuis vind ik een brief van de NS. Een treurige brief. Om excuses aan te bieden vanwege het mij aangedane leed tijdens mijn laatste uitstapje per trein?

“NS heeft een tekort aan personeel en materieel. Daarom vallen er vaak treinen uit. Om de voorspelbaarheid van uw treinreis te vergroten, is de dienstregeling tijdens de zomervakantie aangepast. Zo weet u van tevoren welke treinen wel en welke niet rijden.”

Het staat er echt: om de voorspelbaarheid van uw treinreis te vergroten. Impliciet staat er dat die voorspelbaarheid dus beter kon. Dat was inderdaad geen nieuws. Maar dat die voorspelbaarheid is vergroot door nieuwe en oude dienstregelingen naast elkaar op verschillende borden te hangen, dat staat er dan weer niet bij.

Maar de brief gaat nog door:

“Omdat het tekort aan inzetbaar personeel nog langere tijd een probleem zal zijn, lukt het niet om alle treinen uit het spoorboekje te laten rijden. Daarom zullen vanaf 3 september 2001 t/m 14 december 2002 op een aantal trajecten, vooral in de Randstad, minder treinen gaan rijden op zaterdag, zon- en feestdagen. Niet leuk, maar wel zo duidelijk.”

Het was dat ik het al wist uit de media, maar anders had ik even met de ogen geknipperd. 2002—anderhalf jaar. En die laatste zin ontgaat mij enigszins. Dat het niet leuk is, dat mag inderdaad wel duidelijk zijn. Maar wat vindt de NS er verder ‘zo duidelijk’ aan?

En passant valt mijn oog nog op een uitspraak elders in deze brief:

“Daarom zullen we in 2002 de tarieven niet verhogen.”

Wel, deze brief ga ik in ieder geval goed bewaren…

Een paar weken later, maar nog altijd gedateerd op augustus 2001, valt er een pakketje in de bus van de NS. Er zit een briefje bij ter grootte van een in de lengte doormidden gesneden A4. Het gaat over de voordeelurenkaart. Of ik nog wel weet wat ik daarmee kan doen? Dan volgt er een korte opsomming van de voordelen die deze kaart mij biedt.

“Kortom, bijna teveel om op te noemen. En misschien zelfs wel om te onthouden. Speel daarom dit leuke Geheugenspel om te kijken welke voordelen u nog kent en haal vervolgens nog meer voordeel uit uw Voordeel-urenkaart.
Succes en vooral veel plezier.”

Er staan nog net geen uitroeptekens en vrolijke gezichtjes bij. En inderdaad, bijgesloten is een spel uit de familie memory. Het mag geen verbazing wekken dat daarop geen voordelen genoemd worden die niet ook al in dat korte briefje vermeld zijn. En dat er bovendien een boel treinen niet meer rijden op de dagen dat de voordeeluren-kaarthouder misschien wel het meest reist, daaraan wordt de geachte reiziger fijntjes niet herinnerd.

Medio september. De post bezorgt een door mij in Frankrijk besteld pakket. Althans, bij thuiskomst vind ik een briefje in mijn brievenbus. Dat ik het bewuste pakket de volgende dag vanaf 10.30 uur kan afhalen bij het lokale postkantoor. Wat is er gebeurd met de herbestelling in de avond? Opgeheven? Daar heb ik nooit een briefje over gehad. Maar de volgende dag, om 15.00 uur, is het pakket nog niet ter bestemder plaatse afgeleverd. En ook de daarop volgende dag is het nog niet op het postkantoor verschenen. Dus maar de klantenservice gebeld. Een uiterst vriendelijk jongeman hoort mijn klacht aan, bevestigt dat het allemaal heel vervelend is, noteert alle mogelijke gegevens omtrent het vermiste pakket, bezweert mij dat er onmiddelijk een zoekactie wordt gestart, en belooft mij dat ik binnen twee dagen zal worden teruggebeld.

Binnen twee dagen? Het heeft dat pakket drie dagen gekost om van Frankrijk naar mijn brievenbus te reizen, maar naar het zich laat aanzien gaat het tenminste een week kosten om het van mijn brievenbus ook daadwerkelijk binnen te krijgen. En ik heb het niet gevraagd, maar ik vermoed dat als het pakket al boven water komt, ik het zeer waarschijnlijk niet door een excuses-aanbiedende postbode op een door mij te bepalen tijdstip aan mijn voordeur overhandigd ga krijgen.

Tezelfder tijd een brief van de Postbank. Over de ‘veranderingen rond uw giropas’. Het is een lange brief, waaruit ik hier verder niet zal citeren, maar de inhoud komt er op neer dat als ik in de toekomst hetzelfde wil blijven doen als met mijn huidige giropas, ik daarvoor in de plaats twee passen ga krijgen en daarvoor bovendien €7,00 per jaar ga betalen. Het wordt voorgesteld als een enorme vooruitgang in de dienstverlening, maar ik heb werkelijk niets kunnen ontdekken dat die nieuwe, geldkostende giropas plus chipperpas kunnen wat mijn huidige, gratis giropas niet kan.

Nou, vooruit, toch een citaat.

“Voor uw buitenlandse geldtransacties blijven de daarvoor geldende tarieven van kracht.”

Maar, uiteraard, welke tarieven dat dan precies zijn, dat staat er niet bij. En als je dat allemaal niet wilt, dus de uitgeklede maar gratis giropas wilt hebben? Dan moet je twee kaarten invullen en terugsturen in de nog te frankeren bijgesloten envelop. Ik heb die onderstreping niet bedacht, het staat letterlijk zo in de brief. Nee, je kunt deze kaarten niet in je gewone gratis giro-envelop meesturen. En trouwens, hoelang blijft die giro-envelop nog gratis?

En als ik dat dan allemaal zo lees, dan vraag ik mij af:
ben ik soms dom ofzo?
Want werkelijk, ik begin zo langzaamaan aan mijn geestelijke vermogens te twijfelen.

Als ik die zwartgebivakmutste anti-globalisten bezig zie, dan denk ik: jullie zoeken het te hoog. Niet de globalisering van de wereld is het probleem, het is de debilisering die de grootste bedreiging is. De consument wordt niet zozeer uitgemolken, hij wordt behandeld als een klein kind.

“Ach, we zouden zo graag wat meer treintjes laten rijden, maarja…”
“Maaarrrrrr… nu je minder met de trein kan, hebben we een leuk spelletje voor je!”
“Tja, het is ook allemaal zó ingewikkeld, al die pakjes…”
“Maaarrrrrr… kijk eens wat je allemaal kan doen met die twee coole pasjes!”
“Eh, ja, dat kost allemaal wat meer centjes…”
“Maaarrrrrr… met die €uro lijkt het allemaal weer veel minder!”

Dat ik meer moet gaan betalen, of minder service krijg voor hetzelfde geld, daar kan ik nog inkomen. Maar zeg dat dan gewoon!

“Er gaan minder treinen rijden. Dat is kut. U krijgt van ons nu zwart op wit de garantie dat de prijzen niet gaan stijgen, en u kunt ons bij het tegendeel voor de rechter slepen. De kosten daarvan zijn uiteraard voor ons.”
“Onze bezorgdienst heeft uw pakje zoekgemaakt. Shit. We gaan er naar op zoek, en als we het niet vinden bestellen we het spul opnieuw. Op onze kosten, uiteraard. Als we het wel vinden krijgt u het zo snel mogelijk thuisbezorgd. We blijven het daarbij net zo lang proberen tot u wel thuis bent.”
“U krijgt meer pasjes. Die gaan u meer geld kosten. Als u die niet wilt, gaat dat u ook geld kosten. Minder geld, want slechts een postzegel, maar het gaat u hoe dan ook geld kosten.”

Eigenlijk had ik dat geheugenspelletje ongeopend retour afzender moeten sturen. Met een briefje erbij, dat mijn geheugen nog prima is en dat ik me nog kan herinneren dat er voldoende treinen op tijd reden. Maar daarvoor voel ik me dan weer te intelligent. Of te dom.

ERROR

Tarieven…
Jaja, dat hebben ze ook inderdaad niet gedaan. Althans, zelf vinden de NS dat ze dat niet hebben gedaan. Maar ze bedachten wel een smerige truuc om de prijzen de facto alsnog te kunnen verhogen. Weet u het nog? Het oorspronkelijke plan was dit: op 31 december 2002, na acht uur ’s avonds (als er geen treinen meer rijden) zouden de prijzen met zo’n dikke 4% worden verhoogd. En op 1 januari, nog voor de dienstregeling werd hervat, zouden de prijzen nogmaal met zo’n percentage verhoogd worden.
Daar stak de rechter gelukkig een stokje voor, maar vervolgens probeerden de NS het alsnog met een prijsverhoging in juni 2003. Ook dat is afgewezen. Maar hoe het er rond de jaarwisseling 2003/4 uitziet? [noot van april 2003]

Deze tekst is ‘Off The Road…’, september 2001

© Roelof Ruules